Pazartesi , Aralık 5 2016
Başlangıç / Sorular / Rükudan sonra eller neden kaldırılır

Rükudan sonra eller neden kaldırılır

Sponsorlu Bağlantılar

Rükudan sonra eller neden kaldırılır

Soru

Assalamun aleykum. Namazda iken rükudan kalktıktan sonra tekrar iftitah tekbiri alınması caiz mi her rekatta? Birde bayanlar namazda secdede iken ellerini açabilir mi erkeklerin ki gibi sonuçta Rasulullahın namaz kılış şeklinden gitmeliyiz assalamun aleykum.

Cevap

Değerli kardeşim. Bu konuda müctehid imamları arasında bazı hadisi şeriflerden dolayı ihtilaflar olmuştur. Biz her tür mezhebe ait olan dayandıkları tek tek açıklayalım.

Kadınlar ve erkekler için namazda bütün farz ve vacipler ile sünnetler aynıdır. Ancak kadının tesettürünü daha iyi muhafaza edebilmesi için bazı noktalarda farklılıklar olduğu hakkında görüşler vardır. Bu görüşleri kısaca şöyle özetleyelim:

Hz. Ali (r.a)’ın şöyle dediği rivayet edilmiştir:
“Kadın secde ettiği zaman yere kapansın ve uyluklarını toplasın (vücuduna bitiştirsin).”(Abdürrezzâk, el-Musannef, III/138; İbn Ebî Şeybe, el-Musannef, I/302.)

İmam Ebû Hanîfe’nin hocasının hocası İbrahim en-Neha’î de (Tabiun’dandır) aynı tarzda hüküm vermiş:

“Kadın secde ettiği zaman uyluklarını toplasın ve karnını uylukları üzerine koysun.” (İbn Ebî Şeybe, a.g.e)

Kendisinden bu konuda yapılan bir diğer nakil de şöyledir:
“Kadın secde ettiği zaman karnını uyluklarına yapıştırsın; kalçasını yukarı kaldırmasın ve erkeğin kollarını açıp yayıldığı gibi yayılmasın.”(İbn Ebî Şeybe, I/303)

el-Beyhakî, şöyle der:
“Kadının namaz ahkâmında erkekten ayrıldığı yerler, kadının tesettüre riayeti ilkesine racidir. Kadın, her durumda kendisi için tesettüre en uygun şeyi yapmakla memur ve mükelleftir…”(el-Beyhakî, es-Sünenu’l-Kübrâ, II/222)

Sonuç olarak özetlemek gerekirse:
“Namazın ne farzları ne vacipleri ne sünnetleri ne de edepleri konularında kadınla erkek arasında bir fark yoktur. Dolayısı ile bu zikredilen farklar kadını daha tesettürlü kılar gerekçesi ile fıkıhçıların güzel bulduğu farklardır.” (Hindiyye, I/73)

Ellerin rükudan sonra kaldırılması hakkında ki hadisi şerifler:

Hanefiler ile Malikilere göre Hz. Peygamber (as)’den sahih bir rivayet gelmemiştir. Dayandıkları delil İbni Ömer’den rivayet edilen şu hadistir:

“Hz. Peygamber (as) namaza başlayınca ellerini kaldırır, sonra bir daha ellerini kaldırmazdı.”(Hafız ibn-i Hacer şöyle demiş : “Bu hadis mağlub ve mevzudur.” Neylü’l-Evtar)

Bu delillerin ikincisi İbni Mesud (ra)’un fiilidir. Şöyle demiştir:

“Size Resulullah (as)’ın namazını kıldırayım mı? Namaz kıldırdı ve ellerini iftitah tekbirinden başka yerde kaldırmadı.”

Bir ifade de şöyle denilmiştir.
“İlk defa ellerini kaldırır, sonra bir daha kaldırmazdı.”(Ebu Davut ile Nesei ve Tirmizi rivayet etmişlerdir. Tirmizi hadis için hasen demiştir. Nasbu’r-Raye, I/394.)

Yine şöyle demiştir:
“Resulullah (as) ile namaz kıldım. Ebu Bekir ve Ömer ile de beraber namaz kıldım. Onlar iftitah tekbiri dışında ellerini kaldırmazdı.”(Darekutni ile Beyhaki rivayet etmiş olup zayıftır. Doğrusu hadis mürseldir. a.g.e. I/396.)

Şafiiler ile Hanbelilere göre iftitah tekbiri dışında rükuda, rükudan kalkışta iki eli kaldırmak sünnettir. Çünkü mütevatir sünnette yirmi bir sahabeden bu durumun rivayeten sabittir.(en-Nazmu’l-Mütenasir Minel-Hadisi’l-Mütevatir, 58.)

Bunlardan biri, üzerinde ittifak edilen İbni Ömer’in hadisidir. Şöyle demiştir:

“Hz. Peygamber (as) namaza kalkınca iki elini omuzlarının hizasına gelecek şekilde kaldırır, sonra tekbir alırdı. Rüküya varmak isteyince de ilk tekbirde olduğu gibi yine iki ellerini kaldırır ve şöyle derdi:

“Semi allahu limen hamideh. Rabbena ve lekel hamd.”(Neylü’l-Evtar, II/179-182.)

Şafiiler kendilerince doğru kavilde şunu ilave etmişlerdir. Nitekim Nevevi’nin de görüşü budur: “Birinci teşehhütten kalkınca yine elleri kaldırmak müstehaptır.

Bunun dayandığı delil Nafi’in hadisidir. Nafi (ra) şöyle demiştir:

“İbn Ömer (ra) namaza girdiği zaman tekbir getirir ve ellerini kaldırırdı. Rüküya gidince de ellerini kaldırırdı. İbn-i Ömer bu durumu Hz. Peygamber (a.s.)’ e kadar ref etmiştir.”(Buhari Sahih’ inde rivayet etti. El-Mecmu”, III/424.)

(Ayrıca bk. Prof. Dr. Vehbe Zuhayli, İslam Fıkhı Ansiklopedisi, Cilt II)

Sponsorlu Bağlantılar

Bir önceki yazımız olan Evlenemiyorum ama evlenmek istiyorum başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

İlgini Çekebilir

Teşrik tekbiri kazası

Sponsorlu Bağlantılar Teşrik tekbiri kazası Soru Selamun aleykum hocam. Teşrik tekbirleri unutulunca getirilmesi gereken günler …

Namazda tekbir almak

Sponsorlu Bağlantılar Namazda tekbir almak Soru Vitirde sureyi unutup Allaha ekber deyip ara tekbiri verip …

Bir yorum

  1. Hak razı olsun sizlerden selamet ile kalın

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.