Pazartesi , Aralık 5 2016
Başlangıç / Sorular / Med çeşitleri nelerdir

Med çeşitleri nelerdir

Sponsorlu Bağlantılar

Med çeşitleri nelerdir

Soru

Selamun aleykum hocam. Med çeşitleri kaç tanedir, bunlar nelerdir? Yardım eder misiniz? Teşekkür ederim.

Cevap

Aleykum selam kardeşim. Med çeşitlerini ayrıntılı bir şekilde burdan okuyabilirsin ve istifade edebilirsin. Başarılar dilerim.

Medd (المد ) uzatma demektir. Tecvit ilminde ise en az o harfi bir elif miktarı bir sesle uzatmak demektir.

a. Meddin Tarifi

Arapça bir kelime olan medd, lügatte “ziyade etme, uzatma” anlamlarına gelir. Bir kıraat ve tecvîd terimi olarak ise medd, “Medd harfi olan vav (و), ya (ي) ve elif (ا) harflerinden herhangi biri sebebiyle sesi uzatmak” demektir.
Medd harfleri üç tane olup bunlar vav (و), ya (ي) ve elif (ا)’tir. Yalnız bu harflerin medd görevi üslenebilmeleri için birtakım şartlara sahip olmaları gerekir. Şöyle ki;

—Vav (و), kendisi sâkin olup öncesindeki harf medmûm olunca,
—Ya (ي), kendisi sâkin olup öncesindeki harf meksûr olunca medd harfi olurlar.
—Elif (ا) ise, her zaman medd harfi olup öncesindeki harf meftûh’tur.

Medd, aslî ve fer’î olmak üzere iki ana başlık altında incelenir.

b. Medd Çeşitleri

b.1) Aslî ya da Tabiî Medd / المد الطبيعي أو الأصلي:
Bir kelimede medd harflerinden herhangi biri bulunup da sebeb-i medd bulunmazsa, aslî medd meydana gelir. قَالُو ve اُُوذِينَا kelimelerinde olduğu gibi.

b.2) Fer’î Medd / المد الفرعي:
Bir kelimede medd harflerinden herhangi biri olur ve ondan sonra da ister aynı kelimede ister ayrı kelimede sebeb-i medd bulunursa fer’î medd meydana gelir. يَا اَيُُهَا , جَاءَ , الضَّالِّينَ , يَعْلَمُونَ ve نَوْمٌ kelimelerinde olduğu gibi.

Fer’î meddin çeşitleri ise şunlardır:

b.2.1) Medd-i Muttasıl / المد المتصل :
Bu medd çeşidinde, aslî medd üzerine ziyadeyi gerektiren sebep, medd harfinden sonra aynı kelimede gelen hemzedir. Bu sebeple de mezkûr medd çeşidi, “bitişik” anlamına gelen “muttasıl” kelimesiyle adlandırılmıştır. Asım’ın her iki râvisi de bu meddi, dört elif ölçüsünde tutmuşlardır. Kur’ân-ı Kerim’de geçen şu أُولَئِكَ ve السَّرَائِرُkelimeleri bu medd çeşidine birer örnektir.

b.2.2) Medd-i Munfasıl / المد المنفصل :
Bu medd çeşidinde, aslî medd üzerine ziyadeyi gerektiren sebep, medd harfinden sonra ayrı kelimede gelen hemzedir. Bu sebeple de mezkûr medd çeşidi, “ayrık” anlamına gelen “munfasıl” kelimesiyle adlandırılmıştır. Asım’ın her iki râvisi de bu meddi, dört elif ölçüsünde tutmuşlardır. Kur’ân-ı Kerim’de geçen şu يَا اَيُُهَا ve قَالُوا إِنَّا elfâzı bu medd çeşidine birer örnektir.

b.2.3) Medd-i Lâzım / المد اللازم :
Bu medd çeşidinde, medd harfinden sonra sükûn-u lâzım bulunur. Sükûn-u lâzım, “sâkinliğini vaslen de vakfen de muhafaza eden sükûn” demektir. Asım’ın her iki râvisi de bu meddi, dört elif ölçüsünde tutmuşlardır. Kur’ân-ı Kerim’de geçen şu الضَّالِّينَ ve الْحَاقَّةُ kelimeleri bu medd çeşidine birer örnektir.

b.2.4) Medd-i Ârız / المد العارض :
Bu medd çeşidinde, medd harfinden sonra sükûn-u ârız bulunur. Sükûn-u ârız, “sâkinliğini vaslen kaybedip, vakfen muhafaza eden sükûn” demektir. Asım’ın her iki râvisi de bu meddi, bir eliften dört elife kadar uzatmışlardır. Kur’ân-ı Kerim’de geçen şu مَكْظُومٌ ve مُثْقَلُونَ kelimeleri vakıf halinde bu medd çeşidine birer örnektir.

b.2.5) Medd-i Lîn / المد اللين :
Bu medd çeşidi, lîn harfinden sonra sükûn-u ârız ya da sükûn-u lâzımın gelmesiyle oluşur. Lîn harfleri, kendileri meczûm ve kendilerinden önceki harf de meftûh olan (و) ve (ي) harfleridir. Bu meddin uzatma miktarı, lîn harfinden sonra gelen sükûnun türüne göre değişiklik arz eder. Eğer bu sükûn, lâzımî ise, medd-i lîn iki ila dört elif arası; yok eğer ârızî ise, bir ila dört elif arası uzatılabilir. Kur’ân-ı Kerim’de geçen şu رَيْبَ ve خَوْفٌ kelimeleri vakıf halinde bu medd çeşidine birer örnektir.

Sponsorlu Bağlantılar

Bir önceki yazımız olan Evlenemiyorum ama evlenmek istiyorum başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

İlgini Çekebilir

Teşrik tekbiri kazası

Sponsorlu Bağlantılar Teşrik tekbiri kazası Soru Selamun aleykum hocam. Teşrik tekbirleri unutulunca getirilmesi gereken günler …

Namazda tekbir almak

Sponsorlu Bağlantılar Namazda tekbir almak Soru Vitirde sureyi unutup Allaha ekber deyip ara tekbiri verip …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.